تیرزپاتاید(تیرزکتو) و سماگلوتاید(سماکتو) دو داروی نوین در حوزه کاهش وزن هستند که توجهات بسیاری را به خود جلب کرده‌اند. هر دو دارو با کاهش اشتها به کنترل وزن کمک می‌کنند، اما تفاوت‌هایی در عملکرد و اثربخشی آنها وجود دارد. مطالعات بالینی نشان می‌دهند که ممکن است تیرزپاتاید اندکی موثرتر از سماگلوتاید باشد. برای آشنایی بیشتر با تفاوت‌های تیرزپاتاید و سماگلوتاید ادامه مطلب را از دست ندهید.
تفاوت تیرزپاتاید و سماگلوتاید از نظر مکانیسم اثر
پس از مصرف غذا، دستگاه گوارش هورمون‌هایی به نام اینکرتین‌ها از جمله GLP-1 و GIP ترشح می‌کند. این هورمون‌ها با تحریک ترشح انسولین وابسته به گلوکز، به تنظیم قند خون کمک می‌کنند و با کاهش سرعت تخلیه معده و ایجاد احساس سیری، در کنترل اشتها و وزن نقش دارند.
سماگلوتاید یک داروی آگونیست گیرنده GLP-1 است که با تقلید اثر این هورمون، باعث افزایش ترشح انسولین در پاسخ به افزایش قند خون و همچنین کاهش ترشح گلوکاگون، کاهش سرعت تخلیه معده و کاهش اشتها می‌شود. این اثرات به بهبود کنترل قند خون در افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ کمک می‌کند و همچنین می‌تواند منجر به کاهش وزن شود.
در سوی دیگر، تیرزپاتاید یک آگونیست دوگانه گیرنده‌های GIP و GLP-1 است؛ یعنی علاوه بر مسیرGLP-1، مسیر GIP را نیز فعال می‌کند. فعال‌سازی هم‌زمان این دو مسیر می‌تواند اثرات بیشتری بر تنظیم قند خون، کنترل اشتها و کاهش وزن داشته باشد.
مطالعات بالینی نشان داده‌اند که تیرزپاتاید در برخی شرایط، در کاهش وزن و کاهش سطح HbA1c، نسبت به سماگلوتاید نتایج قوی‌تری نشان داده است؛ با این حال انتخاب بین این دو دارو باید بر اساس شرایط فرد، هدف درمان، بیماری‌های همراه و نظر پزشک انجام شود.
نکته: HbA1c نوعی آزمایش خون است که برای پایش قند خون در افراد مبتلا به دیابت استفاده می‌شود و معرف میانگین قند 3 ماهه افراد است.
کدام دارو کاهش وزن بیشتری ایجاد می‌کند؟
مطالعات بالینی نشان می‌دهند که داروی تیرزپاتاید ممکن است در کنترل قند خون و کاهش وزن، اندکی موثرتر از سماگلوتاید باشد. اما توجه به این نکته مهم است که در این مطالعه، سماگلوتاید به صورت تزریق هفتگی یک میلی‌گرمی تجویز شد. در حالی که دوز توصیه‌شده برای تزریق سماگلوتاید با هدف کاهش وزن، 2.4 میلی‌گرم در هفته است. بنابراین تعیین اینکه کدام دارو برای کاهش وزن موثرتر است، به پژوهش‌های بیشتری نیاز دارد.
انتخاب بهترین گزینه برای مدیریت وزن، بستگی به شرایط بیمار و نظر پزشک دارد. پزشک به شما کمک می‌کند مزایا و معایب هر گزینه درمانی را بررسی و بهترین گزینه را انتخاب کنید.
سرعت کاهش وزن در تیرزپاتاید و سماگلوتاید چه تفاوتی دارد؟
مقایسه این دو داروی مورد استفاده برای مدیریت دیابت نوع 2 نشان داد که تیرزپاتاید در مقایسه با سماگلوتاید در کاهش وزن عملکرد بهتری دارد. در واقع پژوهش‌های جدید نشان می‌دهند 82 درصد افراد با مصرف تیرزپاتاید کاهش وزن قابل‌توجهی داشته‌اند. طی این مطالعه حدود 41000 نفر تحت آزمایش قرار گرفتند که از میان آنها 32000 نفر سماگلوتاید و 9000 نفر تیرزپاتاید استفاده کردند.
- حدود 52 درصد از این افراد به دیابت نوع 2 مبتلا بودند.
- پژوهشگران کاهش وزن این افراد را در بازه‌های 3، 6 و 12 ماهه بررسی کردند.
- پس از یک سال، پژوهشگران مشاهده کردند که افراد بیشتری با مصرف تیرزپاتاید (در مقایسه با سماگلوتاید) موفق به کاهش وزن شدند.
نتایج این تحقیقات به شرح زیر است:
- 82 درصد از افراد مصرف‌کننده تیرزپاتاید بیشتر از 5 درصد از وزن خود را دست دادند، در حالی که این رقم در میان مصرف‌کنندگان سماگلوتاید 65 درصد بود؛
- 62 درصد از افراد مصرف‌کننده تیرزپاتاید در این مدت 10 درصد از وزن خود را از دست دادند، در حالی که این رقم برای مصرف‌کنندگان سماگلوتاید 38 درصد بود؛
- 42 درصد از افراد مصرف‌کننده تیرزپاتاید در این مدت 15 درصد از وزن بدن خود را از دست دادند، در حالی که این رقم برای مصرف‌کنندگان سماگلوتاید 19 درصد بود.
مقایسه تاثیر دو دارو بر کنترل قند خون
پژوهش‌ها نشان می‌دهند دوز 15 میلی‌گرمی تیرزپاتاید بیشترین تاثیر را بر قند خون داشته است و در مقایسه با دارونما به طور میانگین HbA1c را تا 2 درصد کاهش داده است.
در این مطالعات، دوز 10 میلی‌گرمی تیرزپاتاید، HbA1c را به طور میانگین 1.86 درصد کاهش داد و دوز 2 میلی‌گرمی سماگلوتاید نیز به طور میانگین 1.62 درصد آن را کاهش داده است.
پژوهشگران دریافته‌اند که تیرزپاتاید در تمام دوزهای مصرفی، نسبت به دوزهای مشابه سماگلوتاید تاثیر بیشتری در کاهش HbA1c داشته است.
کدام دارو عوارض کمتری دارد؟
عوارض جانبی تیرزپاتاید و سماگلوتاید مشابه هم هستند. عوارض جانبی خفیف تا متوسط تیرزپاتاید و سماگلوتاید ممکن است شامل موارد زیر باشند:
- یبوست یا اسهال
- ناراحتی معده، تهوع و استفراغ
- سردرد
- درد شکم
- خستگی
- هیپوگلیسمی (افت قند خون)
عوارض جانبی شدیدتر احتمالی تیرزپاتاید و سماگلوتاید شامل موارد زیر است:
- تغییرات بینایی
- پانکراتیت (التهاب پانکراس)
- نارسایی کلیه
- مشکلات کیسه صفرا
- واکنش‌های آلرژیک
هر دوی این داروها درباره خطر بروز تومورهای سلول C تیروئید دارای هشدار جدی هستند. همچنین پژوهش‌ها درباره عوارض جانبی تیرزپاتاید در افرادی که دیابت نوع 2 ندارند، ادامه دارد.
مقایسه دوز، دفعات تزریق و روند درمان
از آنجا که تیرزپاتاید و سماگلوتاید داروهای متفاوتی هستند، مقدار دوز آنها با یکدیگر متفاوت است. دوز مصرفی مناسب شما بسته به نظر پزشک تعیین می‌شود. طبق استانداردهای بین‌المللی دوز مصرف تیرزپاتاید و سماگلوتاید در دوران درمان به شرح جدول زیر است:
| نام دارو | هفته‌های 1 تا 4 | هفته‌های 5 تا 8 | هفته 9 و بعد از آن | دوز نگهدارنده |
| تیرزپاتاید | 2.5 میلی‌گرم، یک بار در هفته | 5 میلی‌گرم، یک بار در هفته | ممکن است هر 4 هفته یک بار دوز افزایش یابد، تا حداکثر 15 میلی‌گرم در هفته | 5، 10 یا 15 میلی‌گرم، یک بار در هفته |
| سماگلوتاید | 0.25 میلی‌گرم، یک بار در هفته | 0.5 میلی‌گرم، یک بار در هفته | هفته‌های 9 تا 12: یک میلی‌گرم، یک بار در هفته
هفته‌های 13 تا 16: 2 میلی‌گرم، یک بار در هفته |
یک یا دو میلی‌گرم در هفته |
پزشکان چه زمانی تیرزپاتاید را ترجیح می‌دهند و چه زمانی سماگلوتاید؟
انتخاب میان تیرزپاتاید و سماگلوتاید به اهداف درمانی، سابقه پزشکی بیمار و عوارض جانبی بستگی دارد. ممکن است دارویی که برای یک فرد بهترین نتیجه را به همراه دارد، برای فرد دیگر مناسب نباشد. پزشکان باید موارد زیر را هنگام تصمیم‌گیری برای انتخاب از میان سماگلوتاید و تیرزپاتاید در نظر بگیرند:
- محافظت از قلب: سماگلوتاید برای کمک به کاهش خطر حمله قلبی، سکته مغزی و مرگ ناشی از مشکلات قلبی در برخی بزرگسالان مبتلا به بیماری قلبی تایید شده است.
- بیماری کلیوی: سماگلوتاید برای کمک به کند کردن روند پیشرفت بیماری کلیوی در برخی بزرگسالان مبتلا به دیابت نوع 2 تایید شده است.
- آپنه خواب: تیرزپاتاید برای درمان آپنه انسدادی خواب در بزرگسالان مبتلا به چاقی توسط سازمان غذا و داروی آمریکا تایید شده است.
- بیماری کبدی: تزریق سماگلوتاید برای درمان یک بیماری جدی کبدی مرتبط با تجمع چربی در کبد (MASH) تایید شده است.
- کاهش وزن: تیرزپاتاید ممکن است باعث کاهش وزن بیشتر و کاهش بیشتر A1C شود، اما عوارض گوارشی آن نیز ممکن است شدیدتر باشد.
این متن شامل تمام اطلاعات مورد نیاز درباره تیرزپاتاید یا سماگلوتاید برای استفاده ایمن و موثر از این داروها نیست و جایگزین دستور پزشک نمی‌شود.
مقایسه کامل تیرزپاتاید و سماگلوتاید
| ویژگی | سماگلوتاید | تیرزپاتاید |
| دسته دارویی | آگونیست گیرنده GLP-1 | آگونیست دوگانه گیرنده GLP-1 و GIP |
| کاربردهای تایید شده توسط FDA | مدیریت دیابت نوع 2، مدیریت وزن، محافظت قلبی، کلیوی و کبدی در بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 و بیماری‌های قلبی-عروقی | مدیریت دیابت نوع 2، مدیریت وزن، درمان آپنه خواب |
| میانگین کاهش وزن | حدود 10 تا 15 درصد وزن بدن | حدود 15 تا 22 درصد وزن بدن |
| کاهش A1C | حدود 1 تا 1.5 درصد | حدود 1.5 تا 2.4 درصد |
| دفعات مصرف | هفته‌ای یک بار | هفته‌ای یک بار |
| نحوه عملکرد | از طریق مسیر GLP-1، هضم را کُند می‌کند، اشتها را کاهش می‌دهد و پاسخ به انسولین را بهبود می‌بخشد. | از طریق مسیر GIP و GLP-1 اثر متابولیکی قوی‌تری ایجاد می‌کند. |
| عوارض جانبی شایع | تهوع، استفراغ، اسهال، یبوست، کاهش اشتها | تهوع، استفراغ، اسهال، یبوست، کاهش اشتها |
| سایر مزایای بالقوه | کاهش خطرات قلبی عروقی | تاثیر بیشتر بر وزن، A1C و شاخص‌های متابولیک |
در نهایت کدام آمپول برای شما بهتر است؟
تیرزپاتاید و سماگلوتاید داروهایی برای مدیریت دیابت نوع 2 هستند که پزشکان اغلب این داروها را برای کاهش وزن نیز تجویز می‌کنند. تیرزپاتاید ممکن است به دلیل نحوه عملکرد دوگانه موثرتر از سماگلوتاید باشد، اما هر دو گزینه درمانی موثری به حساب می‌آیند. در نهایت پزشک شما می‌تواند بهترین گزینه را با توجه به شرایط شما و اهداف درمانی تجویز کند.
قیمت تیرزپاتاید و سماگلوتاید چقدر تفاوت دارد؟
قیمت تیرزپاتاید و سماگلوتاید به عواملی مانند برند و دوز دارو بستگی دارد؛ بنابراین نمی‌توان قیمت مشخصی برای آنها اعلام کرد. با این حال، در بسیاری از کشورها، تیرزپاتاید معمولا گران‌تر از سماگلوتاید است، هرچند میزان این اختلاف قیمت متفاوت خواهد بود.
منابع: healthline، drugs، healthline